Ο Τραμπ έχασε το Κογκρέσο, όχι όμως και το βέτο

Οι Δημοκρατικοί πήραν Βουλή και Γερουσία, όμως για να ανατρέψουν ένα βέτο χρειάζονται 290 και 67 ψήφους. Τι αλλάζει για τον Τραμπ και τι όχι.

από ενημ.
Ντόναλντ Τραμπ Κογκρέσο
Ντόναλντ Τραμπ 



Στις ενδιάμεσες εκλογές της 3ης Νοεμβρίου 2026 οι Ρεπουμπλικανοί του Ντόναλντ Τραμπ έχασαν και τα δύο σώματα του Κογκρέσου. Με τις αναμετρήσεις που είχε κρίνει το Associated Press έως τις 9 Νοεμβρίου, οι Δημοκρατικοί έχουν 254 έδρες στη Βουλή των Αντιπροσώπων έναντι 162 και 54 στη Γερουσία έναντι 44. Εκκρεμούν 19 έδρες στη Βουλή και δύο στη Γερουσία. [1]

Για τον Έλληνα αναγνώστη το ερώτημα είναι πρακτικό. Ο πόλεμος με το Ιράν, που κατά τον ίδιο τον Τραμπ ανέβασε τη βενζίνη [2], και οι δασμοί είναι αποφάσεις του προέδρου. Πόση από αυτή την εξουσία τού αφαίρεσε η κάλπη; Λιγότερη απ’ όση υποδηλώνει η λέξη «ήττα». Ο λόγος βρίσκεται σε δύο αριθμούς: 290 και 67.

δημιουργία με τεχνικη νοημοσύνη
Κογκρέσο Αμερική 

Από την αποδοχή στην αμφισβήτηση μέσα σε έξι ημέρες

Το βράδυ των εκλογών ο Τραμπ δήλωσε στους New York Times «απολύτως πρόθυμος» να δεχθεί το αποτέλεσμα. Στις 9 Νοεμβρίου έγραψε στο Truth Social: «Πιστεύει κανείς στ’ αλήθεια ότι αυτές οι “εκλογές” ήταν τίμιες;». Στοιχεία δεν παρουσίασε. [3]

Ενδιάμεσα, στις 4 Νοεμβρίου, χαρακτήρισε στον Λευκό Οίκο «σε μεγάλο βαθμό αληθές» ότι ο πόλεμος κόστισε την ήττα και πρόσθεσε: «Μάλλον θα τα πάω καλά με τους Δημοκρατικούς, εκτός αν θελήσουν να γίνουν καταστροφικοί, αλλά έχω την εξουσία του βέτο». [2] Δύο ημέρες αργότερα ανακοίνωσε ότι ο Στίβεν Μίλερ, αρχιτέκτονας της σκληρής μεταναστευτικής πολιτικής του κατά τον Guardian, αντικαθιστά τη Σούζι Γουάιλς ως προσωπάρχης του Λευκού Οίκου. [4]

Οι ψηφοφόροι είχαν ζητήσει κάτι άλλο: στην έρευνα AP Voter Poll περίπου επτά στους δέκα είπαν ότι το Κογκρέσο «δεν κάνει αρκετά» για να ελέγχει τον πρόεδρο. [5]

290 και 67: οι αριθμοί που δεν άλλαξαν

Το Σύνταγμα των ΗΠΑ (άρθρο Ι, τμήμα 7) ορίζει ότι ένα νομοσχέδιο που ο πρόεδρος επιστρέφει με βέτο γίνεται νόμος μόνο αν το ξαναψηφίσουν τα δύο τρίτα κάθε σώματος. [6] Αν ψηφίσουν όλοι, αυτό σημαίνει 290 από τους 435 βουλευτές και 67 από τους 100 γερουσιαστές. Με τις έδρες που έχουν ήδη κριθεί, οι Δημοκρατικοί χρειάζονται 36 Ρεπουμπλικανούς βουλευτές και 13 γερουσιαστές. Ακόμη κι αν κερδίσουν όλες τις εκκρεμείς έδρες, χρειάζονται 17 και 11.

Πόσοι Ρεπουμπλικανοί έχουν ψηφίσει ως τώρα κόντρα στον πρόεδρο; Στις 3 Ιουνίου 2026 η Βουλή ενέκρινε με 215–208 ψήφισμα για τον τερματισμό των εχθροπραξιών με το Ιράν, με τέσσερις Ρεπουμπλικανούς υπέρ. [7] Στις 23 Ιουνίου το υιοθέτησε και η Γερουσία με 50–48, πάλι με τέσσερις Ρεπουμπλικανούς. Αξιωματούχος του Λευκού Οίκου απάντησε ότι το ψήφισμα «δεν έχει καμία σημασία». [8]

Τα αρχεία της Γερουσίας δείχνουν πόσο σπάνια υποχωρεί ένα βέτο: από τα 1.533 τακτικά από το 1789 έχουν ανατραπεί 112, δηλαδή το 7,3% κατά τον υπολογισμό μας. Ο Τραμπ άσκησε δέκα στην πρώτη θητεία του και ανατράπηκε ένα. Στη δεύτερη έχει ασκήσει δύο και δεν έχει ανατραπεί κανένα. [9] Ένα από τα δέκα αφορούσε πάλι το Ιράν: στις 6 Μαΐου 2020 άσκησε βέτο σε ψήφισμα για τις πολεμικές εξουσίες και την επομένη η ανατροπή απέτυχε στη Γερουσία, με 49 ψήφους υπέρ και 44 κατά. [10]

Ανάλυση: πού θα φανεί πραγματικά η ήττα

Πρώτα το ημερολόγιο. Έως τις 3 Ιανουαρίου 2027, όταν ορκίζεται το νέο Κογκρέσο, νομοθετούν ακόμη οι ηττημένοι, με πρώτη προθεσμία την 11η Δεκεμβρίου, όταν λήγει η χρηματοδότηση του κράτους. [11] Ό,τι δεν περάσει τώρα με ρεπουμπλικανικές ψήφους δεν θα περάσει μετά.

Από τον Ιανουάριο οι Δημοκρατικοί θα ορίζουν τι ψηφίζεται, θα διευθύνουν τις επιτροπές και, στη Γερουσία, θα εγκρίνουν ή όχι δικαστές και αξιωματούχους. Προαναγγέλλουν πρώιμες ψηφοφορίες για την υγεία, τον τερματισμό του πολέμου και την ανατροπή μέρους των δασμών. [12] Η αριθμητική λέει ότι θα σταματούν στο γραφείο του προέδρου, όχι όμως ανέξοδα. Ο Τζορτζ Μπους ο νεότερος, ο προηγούμενος πρόεδρος που έχασε και τα δύο σώματα σε ενδιάμεσες εκλογές, το 2006 [13], άσκησε 11 από τα 12 βέτο του στην τελευταία διετία του. [14] Το βέτο προστατεύει, αλλά υποχρεώνει τον πρόεδρο να υπογράφει ο ίδιος κάθε άρνηση.

Ο ισχυρότερος μοχλός του Κογκρέσου είναι τα χρήματα, γιατί καμία δαπάνη δεν γίνεται χωρίς δικό του νόμο. [6] Έχει όμως όρια. Το 2007 οι Δημοκρατικοί συνέδεσαν τα κονδύλια του πολέμου στο Ιράκ με χρονοδιάγραμμα αποχώρησης. Ο Μπους άσκησε βέτο την 1η Μαΐου, η ανατροπή απέτυχε με 222–203 και ο πόλεμος συνεχίστηκε. [14] Η περικοπή χρημάτων από στρατό που πολεμά έχει πολιτικό κόστος, γι’ αυτό το ταμείο πιέζει περισσότερο απ’ όσο φρενάρει.

Για την Ελλάδα, οι αποφάσεις που μας αγγίζουν μένουν στα ίδια χέρια, αλλά κοστίζουν πια ακριβότερα σε εκείνον που τις παίρνει. Το πρώτο δείγμα ήρθε στις 9 Νοεμβρίου, όταν ο Τραμπ είπε ότι ο πόλεμος θα τελειώσει «αρκετά σύντομα» και ότι νέα πλήγματα είναι «αρκετά απίθανα». [15] Αν οι τιμές στα ελληνικά πρατήρια υποχωρήσουν τον χειμώνα, θα το οφείλουμε στην πίεση της κάλπης και όχι σε κάποιον νόμο. Υπάρχει και προηγούμενο που μας αφορά: ο Χάρι Τρούμαν έχασε και τα δύο σώματα το 1946 [13] και στις 12 Μαρτίου 1947 ζήτησε από το ρεπουμπλικανικό πια Κογκρέσο 400 εκατομμύρια δολάρια για την Ελλάδα και την Τουρκία. Τα πήρε. [16] Ένα αντίπαλο Κογκρέσο δεν παραλύει την εξωτερική πολιτική, την κάνει υπόθεση πειθούς. Η επιλογή Μίλερ και η ανάρτηση της 9ης Νοεμβρίου δείχνουν ότι ο Τραμπ δεν έχει αποφασίσει ακόμη αν θέλει να πείσει.

Πηγές

  • Yahoo News (ΗΠΑ), ζωντανή ενημέρωση με τις κρίσεις αναμετρήσεων του Associated Press, 9/11/2026: [1].
  • Roll Call Factba.se, απομαγνητοφώνηση δηλώσεων Τραμπ στον Λευκό Οίκο (Ουάσιγκτον), 4/11/2026: [2].
  • The Hill, ανάρτηση στο Truth Social και συνέντευξη στους New York Times, 9/11/2026: [3].
  • The Guardian, ανάληψη καθηκόντων προσωπάρχη από τον Στίβεν Μίλερ, 9/11/2026: [4].
  • Associated Press, αποτελέσματα της έρευνας AP Voter Poll, 4/11/2026: [5].
  • Εθνικά Αρχεία των ΗΠΑ, κείμενο του Συντάγματος, άρθρο Ι (τμήματα 7 και 9): [6].
  • NPR, ψηφοφορία της Βουλής για το Ιράν, 3/6/2026: [7]. ABC News, ψηφοφορία της Γερουσίας, 23/6/2026: [8].
  • Γερουσία των ΗΠΑ, πίνακας «Vetoes, 1789 to Present», ανάγνωση 10/11/2026: [9]. Κατάλογος των βέτο του Ντόναλντ Τραμπ (S.J.Res.68, 6–7/5/2020): [10].
  • ABC News (ABC11), επιστροφή του απερχόμενου Κογκρέσου και προθεσμίες, 9/11/2026: [11].
  • Associated Press μέσω PennLive, προτεραιότητες των Δημοκρατικών για το 2027, 7/11/2026: [12].
  • Γραφείο Ιστορικού της Βουλής των Αντιπροσώπων, κομματική σύνθεση ανά Κογκρέσο (79ο–80ό και 109ο–110ο): [13]. Ο αντίστοιχος πίνακας της Γερουσίας.
  • Γερουσία των ΗΠΑ, κατάλογος των βέτο του Τζορτζ Μπους του νεότερου (H.R.1591, 1–2/5/2007): [14].
  • CNBC, δηλώσεις Τραμπ για το Ιράν, 10/11/2026: [15].
  • Εθνικά Αρχεία των ΗΠΑ, «Truman Doctrine (1947)», μήνυμα προς το Κογκρέσο της 12/3/1947: [16].

Συμπέρασμα

Η κάλπη της 3ης Νοεμβρίου αφαίρεσε από τον Τραμπ τη δυνατότητα να περνά νόμους. Του άφησε το βέτο και την εξωτερική πολιτική. Τρία σημεία θα δείξουν πόσο τον περιορίζει στην πράξη: η 11η Δεκεμβρίου, η 3η Ιανουαρίου και το πρώτο βέτο του 2027. Αν στην ψηφοφορία για την ανατροπή του οι Ρεπουμπλικανοί που θα τον εγκαταλείψουν μείνουν μονοψήφιοι, το 290 και το 67 θα μείνουν άπιαστα.

σχόλια αναγνωστών

(0 Σχόλια)

ΣΧΕΤΙΚΕΣ ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ

επικαιρότητα

Δημοφιλείς αναρτήσεις από αυτό το ιστολόγιο

Κλήση από κάμερα: πώς την ελέγχεις και πώς κάνεις ένσταση

Προσωπικός γιατρός: εγγραφή, αλλαγή και δωρεάν ραντεβού

Εξεταστική για τα κόκκινα δάνεια: τι θα ψάξει και τι όχι

Υπερωρίες και υπερεργασία: πόσο πληρώνονται, τι ισχύει