Η Γαλλία και οι δύο αυταπάτες της κοινωνικής ειρήνης

από
δημιουργία με τεχνικη νοημοσύνη

Βίντεο: επίσημο κανάλι FRANCE 24 — Προβολή στο YouTube. Επίσημη ενσωμάτωση, όχι αναμεταφόρτωση. Η αναπαραγωγή από ελληνική IP δεν έχει ελεγχθεί.

Σύνταξη SAROTIKA — Άποψη / Ανάλυση

Πλατεία Δημοκρατίας, Παρίσι, 23 Ιανουαρίου 2016. Φωτογραφία αρχείου, όχι από τα επεισόδια του 2026.
Πλατεία Δημοκρατίας, Παρίσι, 23 Ιανουαρίου 2016. Φωτογραφία αρχείου, όχι από τα επεισόδια του 2026. Mohatatou / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0. Χωρίς επεξεργασία.

Οι εικόνες συγκρούσεων στη Γαλλία προσφέρονται για εύκολες βεβαιότητες: περισσότερο κράτος, λένε κάποιοι, αυστηρότερη καταστολή, απαντούν άλλοι. Καμία συνταγή δεν αρκεί από μόνη της. Η δική μας εκτίμηση είναι ότι η κοινωνική ειρήνη προϋποθέτει συνδυασμό αποτελεσματικών υπηρεσιών, κοινών κανόνων και πολιτικής εμπιστοσύνης. Δεν αγοράζεται αυτόματα με επιδόματα, αλλά ούτε επιβάλλεται σταθερά με δακρυγόνα. Το ουσιαστικό ερώτημα δεν είναι αν απέτυχε αφηρημένα η «ενσωμάτωση», αλλά ποιες συγκεκριμένες πολιτικές απέδωσαν, ποιες απέτυχαν και με ποια αποδεικτικά στοιχεία.

Πρώτα τα γεγονότα, μετά η ερμηνεία

Στις 24 Οκτωβρίου, σύμφωνα με το ρεπορτάζ του AAP που δημοσίευσε το The New Daily, οι γαλλικές αρχές υπολόγισαν περίπου 410.000 διαδηλωτές πανεθνικά, ανάμεσά τους 110.000 στο Παρίσι. Καταγράφηκαν συγκρούσεις και σχεδόν χίλιες συλλήψεις. Οι κινητοποιήσεις συνδέονταν με τη χρηματοδότηση σχολείων και το κόστος ζωής. Το ίδιο ρεπορτάζ περιγράφει ειρηνική έναρξη της παρισινής πορείας και επεισόδια κοντά στην κατάληξή της. Συνεπώς, ούτε όλοι οι διαδηλωτές ήταν ταραξίες ούτε η πραγματική βία εξαφανίζεται επειδή προηγήθηκε ειρηνική διαμαρτυρία.

Αυτή η διάκριση διορθώνει και ένα ουσιαστικό λάθος του αρχικού σχολίου στο Daily Sceptic: οι περίπου 400.000 συμμετέχοντες αφορούσαν ολόκληρη τη Γαλλία, όχι μόνο το Παρίσι. Η διόρθωση δεν ακυρώνει αυτομάτως κάθε επιχείρημά του. Υπενθυμίζει, όμως, ότι μια πολιτική ερμηνεία πρέπει να στηρίζεται σε ακριβή γεγονότα. Επιπλέον, οι συλλήψεις δεν ισοδυναμούν με καταδίκες. Χωρίς τελεσίδικη δικαστική κρίση, δεν μπορούμε να παρουσιάζουμε κάθε συλληφθέντα ως αποδεδειγμένο δράστη συγκεκριμένης καταστροφής.

Το μεγάλο κράτος δεν εγγυάται αποτέλεσμα

Η Banque de France υπολογίζει τις δημόσιες δαπάνες του 2024 στο 57,2% του ΑΕΠ. Πρόκειται πράγματι για ιδιαίτερα υψηλό μέγεθος. Ωστόσο, η ίδια ανάλυση επισημαίνει ότι μεγάλο μέρος της διαφοράς από την ευρωζώνη συνδέεται με κοινωνική προστασία, κυρίως συντάξεις και υγεία. Δεν πρόκειται, επομένως, για έναν ενιαίο προϋπολογισμό «ενσωμάτωσης». Η επίκληση του συνολικού ποσοστού ως απόδειξης ότι κάθε σχολείο χρηματοδοτείται επαρκώς αποτελεί λογικό άλμα.

Ένας υψηλός λογαριασμός μπορεί να συνυπάρχει με κακή κατανομή, διοικητικές καθυστερήσεις και τοπικές ελλείψεις. Αντίστροφα, η ύπαρξη ταραχών δεν αποδεικνύει ότι οι κοινωνικές δαπάνες είναι άχρηστες: δεν γνωρίζουμε πόσο χειρότερη θα ήταν η κατάσταση χωρίς αυτές. Η αξιολόγηση χρειάζεται συγκρίσεις περιοχών, χρονικό βάθος και συγκεκριμένα αποτελέσματα. Η σοβαρή κριτική στο κράτος δεν είναι «ξοδεύει πολύ, άρα απέτυχε», αλλά «τι ακριβώς πέτυχε με όσα ξόδεψε;».

Ενσωμάτωση χωρίς συλλογικές ενοχές

Αίθουσα των Τεσσάρων Κιόνων στο Palais Bourbon, 18 Σεπτεμβρίου 2011. Φωτογραφία αρχείου για τη θεσμική διάσταση της ανάλυσης.
Αίθουσα των Τεσσάρων Κιόνων στο Palais Bourbon, 18 Σεπτεμβρίου 2011. Φωτογραφία αρχείου για τη θεσμική διάσταση της ανάλυσης. Chatsam / Wikimedia Commons, CC BY-SA 3.0. Χωρίς επεξεργασία.

Εδώ βρίσκεται το πιο επισφαλές σημείο της αρχικής επιχειρηματολογίας. Η οπτική εντύπωση από επιλεγμένα βίντεο δεν αρκεί για να καθορίσει καταγωγή, υπηκοότητα, θρησκεία ή κίνητρο. Ακόμη λιγότερο αποδεικνύει κοινό σχέδιο ανατροπής του πολιτεύματος. Για τέτοιους ισχυρισμούς απαιτούνται επαληθευμένα στοιχεία ερευνών και δικαστικές αποφάσεις, όχι συμπεράσματα από πρόσωπα, συνθήματα ή αποσπασματικές αναρτήσεις. Η συλλογική ενοχοποίηση είναι αναλυτικά αδύναμη και πολιτικά επικίνδυνη.

Αυτό δεν σημαίνει ότι η ενσωμάτωση επιτυγχάνει επειδή απλώς διακηρύσσεται. Κατά την εκτίμησή μας, χρειάζεται γλωσσική επάρκεια, πρόσβαση στην εργασία, λειτουργικό σχολείο και αποδοχή κοινών δημοκρατικών κανόνων. Χρειάζεται επίσης ίση εφαρμογή του νόμου: κανένα κοινωνικό μειονέκτημα δεν νομιμοποιεί εμπρησμούς, όπως καμία καταγωγή δεν δικαιολογεί διακρίσεις. Η κοινωνία οφείλει πραγματικές ευκαιρίες και απαιτεί πραγματικές υποχρεώσεις. Αυτές οι δύο αρχές ενισχύουν η μία την άλλη.

Ασφάλεια με λογοδοσία, όχι λευκή επιταγή

Η αστυνομία έχει καθήκον να προστατεύει ανθρώπους, καταστήματα και δημόσιες υποδομές. Η καταστροφή ενός σχολείου πλήττει πρωτίστως εκείνους που το χρειάζονται περισσότερο. Ωστόσο, αποτελεσματική αστυνόμευση σημαίνει στοχευμένες παρεμβάσεις, τεκμηριωμένες κατηγορίες και έλεγχο αναλογικότητας. Όταν η κρατική ισχύς αντιμετωπίζει αδιακρίτως διαδηλωτές και δράστες, κινδυνεύει να παράγει πρόσθετη δυσπιστία. Όταν αποσύρεται μπροστά στη βία, εγκαταλείπει τους κατοίκους. Το δίλημμα «ανοχή ή αυταρχισμός» είναι ψευδές.

Ο ισχυρότερος αντίλογος είναι ότι όλα αυτά ακούγονται σωστά, αλλά έχουν ήδη δοκιμαστεί. Η ένσταση αξίζει απάντηση: άλλο εξαγγελία, άλλο σταθερή εφαρμογή και άλλο μετρήσιμη επιτυχία. Χρειάζονται δημόσιοι δείκτες για σχολική διαρροή, απασχόληση, χρόνους δικαιοσύνης και καταγγελίες αστυνομικής αυθαιρεσίας. Χρειάζεται αξιολόγηση ανά περιοχή, ώστε οι αποτυχίες να διορθώνονται αντί να κρύβονται πίσω από γενικούς προϋπολογισμούς ή εντυπωσιακές επιχειρήσεις ασφαλείας. Χωρίς λογοδοσία, κάθε παράταξη επιλέγει μόνο τις εικόνες που τη δικαιώνουν.

Ας θέσουμε και ένα πρακτικό κριτήριο: μια πολιτική πρέπει να κρίνεται από το αν μειώνει ταυτόχρονα την ανασφάλεια και τον αποκλεισμό. Αν περιορίζει προσωρινά τα επεισόδια αλλά διευρύνει τη δυσπιστία, δεν αποτελεί ολοκληρωμένη λύση. Αν βελτιώνει εισοδήματα αλλά αφήνει ανενόχλητα οργανωμένα δίκτυα βίας, επίσης αποτυγχάνει. Το ζητούμενο είναι να ξεχωρίζουμε την πρόληψη από την ατιμωρησία και την επιβολή κανόνων από τη συλλογική τιμωρία. Αυτή η διάκριση δεν είναι πολυτέλεια θεωρητικών. Είναι προϋπόθεση ώστε ένας εργαζόμενος, ένας μαθητής και ένας καταστηματάρχης να αισθάνονται ότι το ίδιο κράτος προστατεύει εξίσου την αξιοπρέπεια, την ασφάλεια και το μέλλον τους. Όχι μόνο όταν εξυπηρετεί την εκάστοτε κυβέρνηση.

Το συμπέρασμα για την Ελλάδα

Για την Ελλάδα, το γαλλικό παράδειγμα δεν προσφέρει έτοιμη απόδειξη υπέρ περισσότερων επιδομάτων ή λιγότερων δικαιωμάτων. Προσφέρει προειδοποίηση απέναντι στις μονοδιάστατες λύσεις. Η δική μας θέση είναι συγκεκριμένη: προστασία της ειρηνικής διαμαρτυρίας, δίωξη αποδεδειγμένων εγκλημάτων, αξιολόγηση δαπανών και ένταξη με αμοιβαιότητα. Η κοινωνική συνοχή δεν είναι ούτε λογιστικό υπόλοιπο ούτε πολιτισμικό πεπρωμένο. Είναι διαρκής θεσμική δουλειά, με ευθύνη κράτους και πολιτών. Αυτό απαιτεί περισσότερη ακρίβεια και λιγότερη βεβαιότητα.

Πηγές

Σημερινά Πρωτοσέλιδα

Φόρτωση…
–

…

Εορτολόγιο

Σήμερα

Σήμερα γιορτάζουν: …

Χρόνια πολλά σε όσες και όσους γιορτάζουν!

Σχόλια0Πατήστε + για να δείτε ή να γράψετε σχόλιο

Δημοφιλείς αναρτήσεις από αυτό το ιστολόγιο

Πυραμίδες: τις έχτισαν εργάτες με μισθό σε ψωμί, όχι σκλάβοι

Παρθενώνας: κόστος, χρυσός, λεηλασίες — σε αριθμούς

Μπάλα και μπάσκετ, Ελλάδα και Ευρώπη: η «ένοχη» Σίτι, η Εθνική που δεν χάνει, ο αήττητος Παναθηναϊκός και το ντέρμπι